skip to Main Content
Κλινικές μελέτες φαρμάκων στον άνθρωπο και σύγχρονοι προβληματισμοί
Άρθρα - Μελέτες, Βιογενετική

Κλινικές μελέτες φαρμάκων στον άνθρωπο και σύγχρονοι προβληματισμοί

Απόστολος Γ. Φαρδής Νομικός σύμβουλος, ΜΔΕ, ΜΔΕ υπ. Διδάκτωρ Δημοσίου Δικαίου, Νομική Σχολή ΕΚΠΑ   ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η προβληματική της διενέργειας κλινικών δοκιμών φαρμάκων στον άνθρωπο αποτελεί μία αέναη προσπάθεια σύζευξης της ανθρώπινης εξέλιξης με την επιστημονική πρόοδο. Ποιό είναι ,όμως, το νομικό πλαίσιο προστασίας της ιδιωτικότητας απέναντι στην τεχνολογική τελειότητα; Αποτελούν, άραγε, τα φάρμακα πανάκεια για την αντιμετώπιση των σύγχρονων προβλημάτων στην εποχή της μετα-νεωτερικότητας; Υφίστανται νομικά και ζητήματα βιοηθικής φύσεως κατά τις κλινικές δοκιμές; Πού αρχίζει και πού τελειώνει…

Διαβάστε Περισσότερα
Η επιτρεπόμενη κινδυνώδης δράση ως λόγος άρσης του αδίκου στο πεδίο της ιατρικής ποινικής ευθύνης. Σε αντιπαραβολή: το δογματικό μέγεθος της εξωτερικής αμέλειας.
Άρθρα - Μελέτες, Ποινική Ευθύνη

Η επιτρεπόμενη κινδυνώδης δράση ως λόγος άρσης του αδίκου στο πεδίο της ιατρικής ποινικής ευθύνης. Σε αντιπαραβολή: το δογματικό μέγεθος της εξωτερικής αμέλειας.

Ανδρομάχη Κεραμάρη  Δικηγόρος Θεσσαλονίκης Μ.Δ.Ε. Ποινικών και Εγκληματολογικών Επιστημών Α.Π.Θ.   ΠΕΡΙΛΗΨΗ Από τους πιο ενδιαφέροντες εκτός του κειμένου δικαίου λόγους άρσης του αδίκου, η «επιτρεπόμενη κινδυνώδης δράση» μπορεί να αποβεί πολύτιμο εργαλείο στην αξιολόγηση της ιατρικής ποινικής ευθύνης και να οδηγήσει στην άρση του αδίκου ιατρικών πράξεων, οι οποίες εμφανίζονται ως αρχικά άδικες. Η εφαρμογή της στηρίζεται στη διαπίστωση ότι η υποβολή σε θεραπευτικά μέτρα ενέχει μεν πάντα ένα ποσοστό κινδύνου για τον ασθενή, καθώς δύναται να οδηγήσει σε…

Διαβάστε Περισσότερα
Η εγγύηση της παρένθετης μητρότητας
Άρθρα - Μελέτες, Ιατρικώς Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή

Η εγγύηση της παρένθετης μητρότητας

Αντώνιος Μανιάτης Δρ. Δημοσίου Δικαίου Πανεπιστημίου Paris Nanterre Δρ. Δημοσίου Δικαίου ΕΚΠΑ Εκλεγμένος Επίκουρος Καθηγητής ΑΕΝ   Λέξεις - κλειδιά:  επιείκεια, ηλικιακό όριο, Ιατρικώς Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή (IYA), ιατρός / θεραπευτής, παρένθετη μητρότητα   ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τα τελευταία χρόνια στην ελληνική έννομη τάξη έχουν υπάρξει σημαντικές τάσεις φιλελευθεροποίησης του νομικού καθεστώτος της παρένθετης μητρότητας. Το 2014 προβλέφθηκε ότι αρκεί να έχει είτε η υποβοηθούμενη μητέρα είτε η κυοφόρος μητέρα την προσωρινή διαμονή της (όχι οπωσδήποτε κατοικία) στην Ελλάδα. Από το 2016 και…

Διαβάστε Περισσότερα
Η ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΤΗΣ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΔΙΩΜΑΤΟΣ ΜΕΣΩ CRISPR – CAS9
Βιογενετική

Η ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΤΗΣ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΔΙΩΜΑΤΟΣ ΜΕΣΩ CRISPR – CAS9

Ελλάς Σ. Φραγκουδάκη Πρόεδρος Πρωτοδικών, Δ.Ν., LLM Cambridge   Α. ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Με τον όρο γονιδίωμα αναφερόμαστε στο σύνολο του γενετικού υλικού που βρίσκεται σε κάθε κύτταρο του σώματος ενός ζωντανού οργανισμού. Πρόκειται για μια πλήρη ενότητα από κωδικοποιημένες οδηγίες για τη δημιουργία και τη διατήρησή του εν ζωή. Το ανθρώπινο γονιδίωμα αποτελεί χαρακτηριστικό όλων των ανθρώπων, αλλά και καθενός ξεχωριστά, δεδομένου ότι διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο. Στη διαφορετικότητα του ανθρώπινου γονιδιώματος και στη μοναδικότητά του οφείλονται οι διαφορές μεταξύ…

Διαβάστε Περισσότερα
Ιατρικώς Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή
Ιατρικώς Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή

Ιατρικώς Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή

Ηθικά διλήμματα αναφορικά με την Προεμφυτευτική Γενετική Διάγνωση.

Η προεμφυτευτική γενετική διάγνωση περιλαμβάνει το γενετικό έλεγχο των εμβρύων in vitro (ήτοι εμβρύων που έχουν δημιουργηθεί με εξωσωματική γονιμοποίηση) και επιτρέπει την ανίχνευση γενετικών νοσημάτων και χρωμοσωματικών ανωμαλιών στα έμβρυα in vitro, πριν την εμφύτευσή τους στη μήτρα. Η μέθοδος αυτή συνδράμει α) στην απόρριψη παθογόνων εμβρύων β) στην επιλογή συγκεκριμένων χαρακτηριστικών εμβρύων. Κατά συνέπεια τίθενται ζητήματα προστασίας της ζωής και ευγονικής. Στην παρούσα μελέτη παρουσιάζονται θέσεις της Εθνικής Επιτροπής Βιοηθικής και της ελληνικής βιβλιογραφίας επί του εν λόγω ζητήματος υπό μια βιοηθική προσέγγιση.

Διαβάστε Περισσότερα
Πρόσβαση σε ιατρικό φάκελο ασθενούς από τον θεράποντα ιατρό προς δικαστική υπεράσπισή του
ΑΠΔΠΧ, Ευαίσθητα Δεδομένα Υγείας, Νομολογία, Προστασία Δεδομένων Υγείας

Πρόσβαση σε ιατρικό φάκελο ασθενούς από τον θεράποντα ιατρό προς δικαστική υπεράσπισή του

Η ΑΠΔΠΧ χορήγησε άδεια (7 παρ. 2 του Ν. 2472/1997) σε διαγνωστικό θεραπευτικό κέντρο ως υπεύθυνο επεξεργασίας προκειμένου να διαβιβάσει σε αιτούντα τρίτο ιατρό ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα υγείας άλλου προσώπου για δικαστική χρήση. Πιο συγκεκριμένα, ο ενδιαφερόμενος ιατρός ζήτησε στοιχεία του ιατρικού φακέλου του ασθενούς έτσι ώστε να αντικρούσει ενώπιον του δικαστηρίου αγωγή αποζημίωσης εναντίον του. Η Αρχή αποφάσισε την χορήγηση της άδειας αφού προηγουμένως ενημερωθεί και ο ασθενών από το διαγωνιστικό κέντρο (άρθρο 11 παρ. 3 του Ν. 2472/1997) καθώς ο σκοπός της επεξεργασίας συνάδει με το άρθρο 7 παρ. 2 στοιχ. γ’ του Ν. 2472/1997 ενώ πληρούται και η αρχή της αναλογικότητας κατά το άρθρο 4 παρ. 1 στοιχ. β του νόμου, εφόσον τα στοιχεία του ιατρικού φακέλου τυγχάνουν πρόσφορα για την αντίκρουση της αγωγής. Επομένως, η Αρχή προκρίνει τον περιορισμό του δικαιώματος στην προστασία των προσωπικών δεδομένων έναντι της απονομής της δικαιοσύνης.

Δείτε την απόφαση εδώ.

Διαβάστε Περισσότερα
Ενημέρωση και συναίνεση ασθενούς για νέες θεραπευτικές μεθόδους
Αστική Ευθύνη

Ενημέρωση και συναίνεση ασθενούς για νέες θεραπευτικές μεθόδους

Α. Η ΣΧΕΣΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ

               Η ιατρική και η νομική έχουν αυτονομηθεί από χιλιετίες ως επιστήμες και ανήκουν μεθοδολογικά σε διαφορετικές επιστημονικές ομάδες. Η ιατρική επιστήμη ανήκει στο χώρο των θετικών, ενώ η νομική στο χώρο των θεωρητικών επιστημών. Εντούτοις οι δυο επιστήμες παρουσιάζουν αρκετές ομοιότητες. Πρώτον και οι δυο ανήκουν στον κοινό επιστημονικό κλάδο των ανθρωπιστικών επιστημών. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η κοινή ορολογία που χρησιμοποιείται και στις δυο επιστήμες, αν και με διαφορετικό εννοιολογικό περιεχόμενο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η λέξη «παθογένεια».

Διαβάστε Περισσότερα
Ιατρικά εργαλεία, μηχανήματα, λογισμικό και αστική ιατρική ευθύνη
Αστική Ευθύνη

Ιατρικά εργαλεία, μηχανήματα, λογισμικό και αστική ιατρική ευθύνη

*Προδημοσίευση του άρθρου από τον Τόμο που πρόκειται να δημοσιευτεί με τα Πρακτικά των Εισηγήσεων του Συνεδρίου του Αγίου Σάββα “Τα νέα φάρμακα στην τεχνολογία”

Α. H IATΡΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ ΠΡΟΣ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ

Στη σύγχρονη εποχή, η ραγδαία εξέλιξη της τεχνολογίας σε συνδυασμό με την  ολοένα αυξανόμενη ανάγκη για ποιοτικότερη παροχή υπηρεσιών υγείας (5§5και 21 §3 Συντάγματος σε συνδ. με 4§4 ΚΙΔ[1]) καθιστά αναγκαία την εφαρμογή νέων ιατρικών μεθόδων με σκοπό την αποτελεσματικότερη θεραπεία των ασθενών. Η αναγκαιότητα αυτή είναι εμφανής σε ανίατες ασθένειες όπως το Σύνδρομο Επίκτητης Ανοσολογικής Ανεπάρκειας (AIDS) και τον καρκίνο. Οι νέες τεχνολογίες μπορούν να συμβάλλουν αφενός στην ταχύτερη, φθηνότερη και αποτελεσματικότερη θεραπεία και αφετέρου στην παροχή ίδιου επιπέδου ιατρικών υπηρεσιών σε χώρες με μικρή γεωγραφική συνοχή και περιορισμένη αποκέντρωση όπως η Ελλάδα. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να συμβάλλει στο πρώτο και η τηλεϊατρική στο δεύτερο.

Διαβάστε Περισσότερα
Η Ευθύνη του Ιατρού στην Ιατρική Ομάδα: Ειδικότερα τα Όρια Ευθύνης Χειρουργού και Αναισθησιολόγου
Αστική Ευθύνη

Η Ευθύνη του Ιατρού στην Ιατρική Ομάδα: Ειδικότερα τα Όρια Ευθύνης Χειρουργού και Αναισθησιολόγου

*Προδημοσίευση του άρθρου από τον Τόμο που πρόκειται να δημοσιευτεί με τα Πρακτικά των Εισηγήσεων του Συνεδρίου του Αγίου Σάββα “Τα νέα φάρμακα στην τεχνολογία”

Ι. Εισαγωγή

Σπανίως δύο ιατρικές ειδικότητες είναι τόσο στενά συνδεδεμένες η μία με την άλλη, όσο οι ειδικότητες αναισθησιολόγου και χειρουργού. Πράγματι, συνήθως ο χειρουργός θα μπορεί να παράσχει τις ιατρικές του υπηρεσίες για μια χειρουργική επέμβαση στον ασθενή μόνον αφού αυτός βρίσκεται υπό αναισθησία, και αντίστοιχα, κατά κανόνα οι υπηρεσίες του αναισθησιολόγου θα είναι απαραίτητες όταν ο ασθενής πρόκειται να υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση.

Τι γίνεται, όμως, όταν σε συνέχεια της επέμβασης του χειρουργού, για την οποία δέχθηκε αναισθησία, η υγεία του ασθενούς χειροτερεύει;

Διαβάστε Περισσότερα
Ενημέρωση και συναίνεση του ασθενούς: Πότε δεν απαιτείται – Δικαίωμα μη γνώσης
Βιοηθική

Ενημέρωση και συναίνεση του ασθενούς: Πότε δεν απαιτείται – Δικαίωμα μη γνώσης

*Προδημοσίευση του άρθρου από τον Τόμο που πρόκειται να δημοσιευτεί με τα Πρακτικά των Εισηγήσεων του Συνεδρίου του Αγίου Σάββα “Τα νέα φάρμακα στην τεχνολογία”

Α. Εισαγωγή. Ο κανόνας της ενημερωμένης συναίνεσης.

Ένας από τους θεμελιώδεις κανόνες του ιατρικού λειτουργήματος είναι ο σεβασμός του δικαιώματος αυτοδιάθεσης του ασθενούς. Αυτό στην πράξη σημαίνει ότι η οποιαδήποτε ιατρική ενέργεια θα πρέπει να στηρίζεται στην έγκυρη συναίνεση του ασθενούς.[1] Και η εγκυρότητα της συναίνεσης εξαρτάται, μεταξύ άλλων, και από την προηγούμενη ενημέρωση του ασθενούς, σχετικά με την ασθένειά του (διάγνωση, πρόγνωση, μέθοδος θεραπείας, εναλλακτικές θεραπείες, ενδεχόμενοι κίνδυνοι), ώστε να μπορεί αυτός εν πλήρη γνώσει όλων των παραμέτρων να ασκήσει το δικαίωμα αυτοδιάθεσης και να αποφασίσει σχετικά. Έτσι η υποχρέωση ενημέρωσης του ασθενούς ανάγεται σε βασική επαγγελματική υποχρέωση του ιατρού.

Διαβάστε Περισσότερα
Back To Top